Home > Nieuws > Groen gas, wel de lasten, niet de lusten
Mee doen?
 
Vul uw gegevens hieronder in om onze nieuwsbrief te ontvangen!
Volg ons op Facebook!
 

Groen gas, wel de lasten, niet de lusten

 
 
Groen gas, wel de lasten, niet de lusten
 
Geschreven door Frank van den Dungen, IVN-werkgroep energie Heeze-Leende bestuurslid Brabants Burgerplatform.   
donderdag, 17 september 2020 13:53

In Sterksel wordt een van de grootste mestvergisters van Europa gebouwd. Hij is bijna klaar. Vanaf begin volgend jaar gaat hij draaien. Elf van die silo’s met zo’n groene kap erop gaan straks circa 24 miljoen m3 gas per jaar leveren. Pakweg de helft daarvan is al genoeg voor het dorp Sterksel én de rest van de gemeente Heeze-Leende. Maar het is merkwaardig welke reacties je krijgt als je pleit voor het benutten van het gas van die vergister. Jij? Van de burgerbeweging? Ben jij voor dat gas? Het lijkt erop dat je, als je voor het gebruik van het gas uit mest bent, je daarmee ook automatisch pleit voor méér mestvergisters, dus voor meer mest en voor nog meer vee.

En dat is absoluut niet het geval. We pleiten als Brabants Burgerplatform voor grondgebonden circulaire veehouderij. Daar hoort een veestapel bij die past bij de hoeveelheid veevoer die hier geteeld kan worden. Aan de andere kant moet die veestapel voldoende mest leveren om hier voedsel en veevoer te kunnen telen. En als het goed is zijn vee, voer, mest en voedsel in evenwicht.

De realiteit is momenteel echter totaal anders. We hebben hier veel meer vee dan we grondgebonden circulair kunnen houden. We hebben dus ook veel meer mest dan we hier kunnen benutten. De ooit beoogde export van mest als het ‘bruine goud’ is bijna helemaal tot stilstand gekomen. De mest kwijt zien te raken aan akkerbouwers elders in het land is ook steeds duurder geworden. En daardoor ‘verdwijnt’ er ook steeds meer mest. Vanwege de behoefte aan duurzame energie is er echter wél steeds meer interesse om dat overschot aan mest te vergisten. Dat levert biogas, daar kun je warmte of groene stroom mee produceren. Maar je kunt het ook opwaarderen tot groen gas, dat volledig uitwisselbaar is met ons Gronings aardgas.

De overheid wil de productie van groen gas stimuleren. Maar ze hebben grote problemen met het realiseren van draagvlak. Dat geldt voor de moeizame zoektocht naar locaties voor mestvergisting. Maar ook voor het procedé zelf. De laatste jaren is er technologisch forse vooruitgang geboekt. Maar er ligt nog een zware schaduw van eerdere mislukkingen en fraude over mestvergisting. Ook worden er door omwonenden vraagtekens gezet bij de veiligheid van vergisters, bij de emissies en de risico’s voor de volksgezondheid. Terwijl mensen die in de buurt van een mestvergister wonen ook al last hebben van de continue stroom vrachtwagens die de mest aanvoeren. En het zijn vaak dezelfde omwonenden die ook al blootgesteld worden aan de overlast en risico’s van de intensieve veehouderij. Want mestvergisters worden bij voorkeur daar neergezet waar het overschot het grootst is. En er gaan er steeds meer komen, nu Carola Schouten bekend heeft gemaakt dat in de toekomst alle mest die niet in de eigen regio benut kan worden, vergist moet gaan worden.

Het kabinet gaf al eerder aan dat de opschaling van de groengasproductie noodzakelijk is. Dat kan, behalve uit dierlijke mest ook door in te zetten op vergisting van natte biomassa, reststromen en zuiveringsslib. Daarnaast ziet het kabinet ook in dat het ontwikkelen van maatschappelijk draagvlak van belang is. Maar er wordt tot nu toe geen enkel voorstel gedaan om meer draagvlak te creëren. Integendeel. Het kabinet wil dat groen gas gereserveerd wordt voor de industrie, voor zware mobiliteit, voor oude stadskernen en voor buitengebied waar andere vormen van duurzame energie nauwelijks haalbaar zijn. Bovendien wil het kabinet groen gas reserveren om piekvermogen te kunnen leveren op dagen dat zon en wind het laten afweten.

En daar zit de crux. De overheid wil draagvlak creëren, maar wil daar niets tegenover stellen. Wij krijgen signalen van gemeentebestuurders, van dorpsraden, van burger- en milieugroeperingen dat men de huidige voorstellen om het gas te verdelen onrechtvaardig vindt. Men moet daar waar het groene gas geproduceerd wordt, wél de overlast van de hele gas-uit-mest-keten dragen, maar men krijgt part noch deel van de opbrengsten. Wél de lasten, maar níet de lusten.

Wij pleiten er voor dat een deel van het groen gas van mestvergisters lokaal benut mag worden als vervanger voor het aardgas. Laat gemeenten die een mestvergister binnen hun grenzen hebben of gaan krijgen de mogelijkheid om 50% van het geproduceerde gas zelf te benutten. Zij kunnen dat dan primair inzetten voor bewoners die de overlast van de productie ervaren. Daarnaast kunnen ze het,  geheel in lijn met het kabinetsbeleid, ook gebruiken als sluitstuk voor wijken of kleine clusters waar alternatieve bronnen technisch of economisch minder aantrekkelijk zijn. Dat scheelt veel windmolens en zonnevelden. Bovendien is het gewoon praktisch is om de bestaande infrastructuur van aardgas te blijven benutten. Dan kunnen we hier straks zo overstappen op waterstof. Toch?

Laatst aangepast op donderdag, 17 september 2020 14:42
 
 
 

Reacties 

 
 
#1 Frank van den Dungen 17-09-2020 18:59
Gepubliceerd in het Eindhovens Dagblad op 11-09-2020. U kunt een reactie ook rechtstreeks mailen aan